15ชุดเครื่องมือที่เอาไปใช้ต่อได้เอง

"""เช็กลิสต์เจ็ดข้อในรูปของโปรแกรม — คัดลอกไฟล์นี้ไปใช้กับสไลด์ของคุณเองได้เลย"""

K = 0.05
LADDER = {"ตำแหน่ง": 1, "ความยาว": 3, "ความชัน": 4, "มุม": 5, "พื้นที่": 6, "ความเข้ม": 7}

# คำถามเจ็ดข้อ กับบทที่กลไกของมันอยู่ — ลำดับนี้ตรงกับลำดับที่ audit() ตรวจ
CHECKS = [
    ("ช่องทางแบกช่องว่างที่แคบที่สุดไหวไหม", "4-5"),
    ("ฐานแกนบิดสัดส่วนหรือเปล่า", "6, 9"),
    ("สีกำลังแบกปริมาณอยู่ไหม", "8"),
    ("คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้นกี่ครั้ง", "2, 11"),
    ("หมึกที่ไม่ตอบคำถามไหนเลยเหลือกี่ชิ้น", "7"),
    ("ชุดที่แสดงครบขอบเขตไหม", "12"),
    ("หัวข้อแบกข้อที่ภาพแบกไม่ไหวครบไหม", "13"),
]


def share_of_range(gap, vals, channel):
    """ช่องว่าง gap ได้ส่วนแบ่งเท่าไหร่ของช่วงที่ช่องทางมีให้ — None = เรขาคณิตตอบไม่ได้"""
    hi, total = max(vals), sum(vals)
    if channel in ("ตำแหน่ง", "ความยาว"):
        return gap / hi
    if channel == "มุม":
        return gap / total
    if channel == "พื้นที่":
        return (hi ** 0.5 - (hi - gap) ** 0.5) / hi ** 0.5
    return None


def lie_factor(a, b, floor):
    real = abs(a - b) / min(a, b)
    ha, hb = a - floor, b - floor
    return abs(ha - hb) / min(ha, hb) / real


def audit(name, s):
    """ตรวจสไลด์หนึ่งใบ — สถานะต่อข้อมีสามแบบ: True ผ่าน · False ตก · None ตอบไม่ได้"""
    vals = [v for _, v in s["data"]]
    rank = sorted(s["data"], key=lambda kv: -kv[1])
    steps = [(rank[i], rank[i + 1]) for i in range(len(rank) - 1)]
    tight = min(steps, key=lambda p: p[0][1] - p[1][1])
    big, small = tight[0][1], tight[1][1]
    gap = big - small
    rows = []

    # 1 · ช่องทาง (บทที่ 4-5)
    rung = LADDER[s["channel"]]
    share = share_of_range(gap, vals, s["channel"])
    if share is None:
        rows.append((None, f"ช่องทาง {s['channel']} = ขั้น {rung} ของบันได "
                           f"· เรขาคณิตให้ส่วนแบ่งของช่วงไม่ได้ ต้องตัดสินด้วยมือ"))
    else:
        rows.append((share >= K, f"ช่องว่างแคบสุด {gap} จุด ได้ {share * 100:.2f}% ของช่วง "
                                 f"(ช่องทาง {s['channel']} = ขั้น {rung} ของบันได)"))

    # 2 · ฐานแกน (บทที่ 6, 9) — เกี่ยวเฉพาะช่องทางที่อ่านค่าจากความยาว
    floor = s.get("axis_floor")
    if s["channel"] not in ("ความยาว", "พื้นที่"):
        rows.append((None, f"ช่องทาง {s['channel']} ไม่มีฐานแกนให้ตัด ข้อนี้ไม่เกี่ยว"))
    elif floor is None:
        rows.append((None, "ช่องทางนี้อ่านค่าจากความยาว แต่ spec ไม่ได้บอกฐานแกน จึงตัดสินไม่ได้"))
    elif floor >= small:
        rows.append((False, f"ฐานแกนที่ {floor} ตัดจนแท่งที่สั้นกว่าเหลือ {small - floor} "
                            f"· สัดส่วนหายไปทั้งหมด ตัวคูณคำนวณไม่ได้ด้วยซ้ำ"))
    else:
        lf = lie_factor(big, small, floor)
        rows.append((abs(lf - 1) < 0.01, f"ฐานแกนที่ {floor} -> ตัวคูณคำโกหก {lf:.2f}"))

    # 3 · สี (บทที่ 8) — ข้อนี้อ่านจาก spec ล้วน สคริปต์ไม่ได้เห็นสีจริง
    rows.append((s["color_carries"] != "ปริมาณ",
                 f"spec บอกว่าสีทำหน้าที่ {s['color_carries']} ด้วย {s['hues']} สี"))

    # 4 · งานโหมดไล่ทีละชิ้น (บทที่ 2, 11)
    n = len(s["data"])
    serial = (n if s["legend"] else 0) + (0 if s["sorted_by_value"] else n - 1) \
        + (0 if s["values_printed"] else n)
    rows.append((serial == 0, f"คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้น {serial} ครั้ง"))

    # 5 · หมึกเปล่า (บทที่ 7) — อ่านจาก spec ล้วนเหมือนกัน ต้องนับจากภาพจริงมาก่อน
    ink = s["ink"]
    rows.append((ink["เปล่า"] == 0,
                 f"spec บอกว่าหมึกเปล่า {ink['เปล่า']} ชิ้น จาก {sum(ink.values())} "
                 f"· หมึกที่เป็นข้อมูล {ink['ข้อมูล'] / sum(ink.values()) * 100:.1f}%"))

    # 6 · ความครบของชุด (บทที่ 12)
    names = [k for k, _ in s["data"]]
    complete = sum(vals) == s["universe"] and len(set(names)) == len(names)
    rows.append((complete, f"{len(names)} กลุ่ม รวมได้ {sum(vals)} จากขอบเขต {s['universe']}"))

    # 7 · หัวข้อ (บทที่ 13) — เทียบรายการที่คำนวณได้ กับรายการที่ spec ประกาศว่าหัวข้อพูดถึง
    #     ช่องทางที่เรขาคณิตวัดไม่ได้ (or 0) ถือว่าภาพแบกไม่ไหวทุกข้อไว้ก่อน จนกว่าจะพิสูจน์ว่าไหว
    need = [(a[0], b[0], a[1] - b[1]) for a, b in steps + [(rank[0], rank[-1])]
            if (share_of_range(a[1] - b[1], vals, s["channel"]) or 0) < K]
    missing = [f for f in need if f not in s["headline_facts"]]
    rows.append((not missing,
                 f"ภาพแบกไม่ไหว {len(need)} ข้อ "
                 f"· spec บอกว่าหัวข้อพูดถึง {len(need) - len(missing)} ข้อ"))

    mark = {True: "ผ่าน", False: "ตก  ", None: "ข้าม"}
    tally = {v: sum(1 for ok, _ in rows if ok is v) for v in (True, False, None)}
    print(f"=== {name} — ตก {tally[False]} · ผ่าน {tally[True]} · ข้าม {tally[None]} "
          f"จาก {len(rows)} ข้อ ===")
    for i, ((ok, detail), (question, src)) in enumerate(zip(rows, CHECKS), start=1):
        print(f"  {i}. [{mark[ok]}] {question} (บทที่ {src})")
        print(f"        {detail}")
    print()
    return tally[False]


DATA = [("ก", 22), ("ข", 18), ("ค", 25), ("ง", 16), ("จ", 19)]

SLIDE_BEFORE = dict(
    data=DATA, universe=100, channel="มุม", axis_floor=None,
    legend=True, sorted_by_value=False, values_printed=False,
    hues=5, color_carries="ตัวตนของกลุ่ม",
    ink={"ข้อมูล": 5, "บริบท": 2, "เปล่า": 11},
    headline_facts=[],
)
SLIDE_AFTER = dict(
    data=DATA, universe=100, channel="ความยาว", axis_floor=0,
    legend=False, sorted_by_value=True, values_printed=True,
    hues=1, color_carries="เน้นข้อสรุป",
    ink={"ข้อมูล": 16, "บริบท": 2, "เปล่า": 0},
    headline_facts=[("จ", "ข", 1)],
)

before = audit("สไลด์ตั้งต้นของบทที่ 14", SLIDE_BEFORE)
after = audit("สไลด์ที่ประกอบใหม่ในบทที่ 14", SLIDE_AFTER)
print(f"ข้อที่ตก {before} -> {after} โดยตัวเลขต้นทางไม่ขยับเลยสักตัว")
print("ทุกข้อที่ตกมีชื่อบทกำกับ จึงย้อนกลับไปอ่านกลไกที่มันมาได้เสมอ")

# --- เคสที่เครื่องมือต้องไม่ตาย: ช่องทางที่เรขาคณิตวัดไม่ได้ กับฐานแกนที่ตัดเกิน ---
print("\n=== เอาไปใช้กับสไลด์แบบอื่นแล้วมันตอบว่าอะไร ===")
audit("ถ้าเข้ารหัสด้วยความเข้มบน heatmap", {**SLIDE_AFTER, "channel": "ความเข้ม"})
audit("ถ้าเผลอตัดฐานแกนไว้ที่ 18", {**SLIDE_AFTER, "axis_floor": 18})

print("=== แผนที่ของ FIG 15.1: บทไหนอยู่ตรงไหน ===")
for i, (question, src) in enumerate(CHECKS, start=1):
    print(f"  ข้อ {i} <- บทที่ {src}: {question}")
print("  กรอบความคิด (ไม่ใช่ข้อตรวจ) <- บทที่ 1, 3, 10")

=== สไลด์ตั้งต้นของบทที่ 14 — ตก 4 · ผ่าน 2 · ข้าม 1 จาก 7 ข้อ ===
  1. [ตก  ] ช่องทางแบกช่องว่างที่แคบที่สุดไหวไหม (บทที่ 4-5)
        ช่องว่างแคบสุด 1 จุด ได้ 1.00% ของช่วง (ช่องทาง มุม = ขั้น 5 ของบันได)
  2. [ข้าม] ฐานแกนบิดสัดส่วนหรือเปล่า (บทที่ 6, 9)
        ช่องทาง มุม ไม่มีฐานแกนให้ตัด ข้อนี้ไม่เกี่ยว
  3. [ผ่าน] สีกำลังแบกปริมาณอยู่ไหม (บทที่ 8)
        spec บอกว่าสีทำหน้าที่ ตัวตนของกลุ่ม ด้วย 5 สี
  4. [ตก  ] คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้นกี่ครั้ง (บทที่ 2, 11)
        คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้น 14 ครั้ง
  5. [ตก  ] หมึกที่ไม่ตอบคำถามไหนเลยเหลือกี่ชิ้น (บทที่ 7)
        spec บอกว่าหมึกเปล่า 11 ชิ้น จาก 18 · หมึกที่เป็นข้อมูล 27.8%
  6. [ผ่าน] ชุดที่แสดงครบขอบเขตไหม (บทที่ 12)
        5 กลุ่ม รวมได้ 100 จากขอบเขต 100
  7. [ตก  ] หัวข้อแบกข้อที่ภาพแบกไม่ไหวครบไหม (บทที่ 13)
        ภาพแบกไม่ไหว 4 ข้อ · spec บอกว่าหัวข้อพูดถึง 0 ข้อ

=== สไลด์ที่ประกอบใหม่ในบทที่ 14 — ตก 1 · ผ่าน 6 · ข้าม 0 จาก 7 ข้อ ===
  1. [ตก  ] ช่องทางแบกช่องว่างที่แคบที่สุดไหวไหม (บทที่ 4-5)
        ช่องว่างแคบสุด 1 จุด ได้ 4.00% ของช่วง (ช่องทาง ความยาว = ขั้น 3 ของบันได)
  2. [ผ่าน] ฐานแกนบิดสัดส่วนหรือเปล่า (บทที่ 6, 9)
        ฐานแกนที่ 0 -> ตัวคูณคำโกหก 1.00
  3. [ผ่าน] สีกำลังแบกปริมาณอยู่ไหม (บทที่ 8)
        spec บอกว่าสีทำหน้าที่ เน้นข้อสรุป ด้วย 1 สี
  4. [ผ่าน] คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้นกี่ครั้ง (บทที่ 2, 11)
        คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้น 0 ครั้ง
  5. [ผ่าน] หมึกที่ไม่ตอบคำถามไหนเลยเหลือกี่ชิ้น (บทที่ 7)
        spec บอกว่าหมึกเปล่า 0 ชิ้น จาก 18 · หมึกที่เป็นข้อมูล 88.9%
  6. [ผ่าน] ชุดที่แสดงครบขอบเขตไหม (บทที่ 12)
        5 กลุ่ม รวมได้ 100 จากขอบเขต 100
  7. [ผ่าน] หัวข้อแบกข้อที่ภาพแบกไม่ไหวครบไหม (บทที่ 13)
        ภาพแบกไม่ไหว 1 ข้อ · spec บอกว่าหัวข้อพูดถึง 1 ข้อ

ข้อที่ตก 4 -> 1 โดยตัวเลขต้นทางไม่ขยับเลยสักตัว
ทุกข้อที่ตกมีชื่อบทกำกับ จึงย้อนกลับไปอ่านกลไกที่มันมาได้เสมอ

=== เอาไปใช้กับสไลด์แบบอื่นแล้วมันตอบว่าอะไร ===
=== ถ้าเข้ารหัสด้วยความเข้มบน heatmap — ตก 1 · ผ่าน 4 · ข้าม 2 จาก 7 ข้อ ===
  1. [ข้าม] ช่องทางแบกช่องว่างที่แคบที่สุดไหวไหม (บทที่ 4-5)
        ช่องทาง ความเข้ม = ขั้น 7 ของบันได · เรขาคณิตให้ส่วนแบ่งของช่วงไม่ได้ ต้องตัดสินด้วยมือ
  2. [ข้าม] ฐานแกนบิดสัดส่วนหรือเปล่า (บทที่ 6, 9)
        ช่องทาง ความเข้ม ไม่มีฐานแกนให้ตัด ข้อนี้ไม่เกี่ยว
  3. [ผ่าน] สีกำลังแบกปริมาณอยู่ไหม (บทที่ 8)
        spec บอกว่าสีทำหน้าที่ เน้นข้อสรุป ด้วย 1 สี
  4. [ผ่าน] คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้นกี่ครั้ง (บทที่ 2, 11)
        คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้น 0 ครั้ง
  5. [ผ่าน] หมึกที่ไม่ตอบคำถามไหนเลยเหลือกี่ชิ้น (บทที่ 7)
        spec บอกว่าหมึกเปล่า 0 ชิ้น จาก 18 · หมึกที่เป็นข้อมูล 88.9%
  6. [ผ่าน] ชุดที่แสดงครบขอบเขตไหม (บทที่ 12)
        5 กลุ่ม รวมได้ 100 จากขอบเขต 100
  7. [ตก  ] หัวข้อแบกข้อที่ภาพแบกไม่ไหวครบไหม (บทที่ 13)
        ภาพแบกไม่ไหว 5 ข้อ · spec บอกว่าหัวข้อพูดถึง 1 ข้อ

=== ถ้าเผลอตัดฐานแกนไว้ที่ 18 — ตก 2 · ผ่าน 5 · ข้าม 0 จาก 7 ข้อ ===
  1. [ตก  ] ช่องทางแบกช่องว่างที่แคบที่สุดไหวไหม (บทที่ 4-5)
        ช่องว่างแคบสุด 1 จุด ได้ 4.00% ของช่วง (ช่องทาง ความยาว = ขั้น 3 ของบันได)
  2. [ตก  ] ฐานแกนบิดสัดส่วนหรือเปล่า (บทที่ 6, 9)
        ฐานแกนที่ 18 ตัดจนแท่งที่สั้นกว่าเหลือ 0 · สัดส่วนหายไปทั้งหมด ตัวคูณคำนวณไม่ได้ด้วยซ้ำ
  3. [ผ่าน] สีกำลังแบกปริมาณอยู่ไหม (บทที่ 8)
        spec บอกว่าสีทำหน้าที่ เน้นข้อสรุป ด้วย 1 สี
  4. [ผ่าน] คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้นกี่ครั้ง (บทที่ 2, 11)
        คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้น 0 ครั้ง
  5. [ผ่าน] หมึกที่ไม่ตอบคำถามไหนเลยเหลือกี่ชิ้น (บทที่ 7)
        spec บอกว่าหมึกเปล่า 0 ชิ้น จาก 18 · หมึกที่เป็นข้อมูล 88.9%
  6. [ผ่าน] ชุดที่แสดงครบขอบเขตไหม (บทที่ 12)
        5 กลุ่ม รวมได้ 100 จากขอบเขต 100
  7. [ผ่าน] หัวข้อแบกข้อที่ภาพแบกไม่ไหวครบไหม (บทที่ 13)
        ภาพแบกไม่ไหว 1 ข้อ · spec บอกว่าหัวข้อพูดถึง 1 ข้อ

=== แผนที่ของ FIG 15.1: บทไหนอยู่ตรงไหน ===
  ข้อ 1 <- บทที่ 4-5: ช่องทางแบกช่องว่างที่แคบที่สุดไหวไหม
  ข้อ 2 <- บทที่ 6, 9: ฐานแกนบิดสัดส่วนหรือเปล่า
  ข้อ 3 <- บทที่ 8: สีกำลังแบกปริมาณอยู่ไหม
  ข้อ 4 <- บทที่ 2, 11: คนอ่านต้องไล่ทีละชิ้นกี่ครั้ง
  ข้อ 5 <- บทที่ 7: หมึกที่ไม่ตอบคำถามไหนเลยเหลือกี่ชิ้น
  ข้อ 6 <- บทที่ 12: ชุดที่แสดงครบขอบเขตไหม
  ข้อ 7 <- บทที่ 13: หัวข้อแบกข้อที่ภาพแบกไม่ไหวครบไหม
  กรอบความคิด (ไม่ใช่ข้อตรวจ) <- บทที่ 1, 3, 10